Debaty sejmoweXIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie wstrzymania wykupu nowych podręczników na rok szkolny 2001/2002 dla uczniów szkół specjalnych

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją pana posła Krzysztofa Baszczyńskiego w sprawie podręczników do kształcenia specjalnego uprzejmie informuję pana marszałka, że istotnie, istnieją problemy ze sfinansowaniem w 2001 r. wykupu nowych tytułów podręczników dla uczniów upośledzonych umysłowo i niesłyszących, przygotowanych dla zreformowanej szkoły podstawowej i gimnazjum.    Tegoroczny plan wydań będzie kontynuacją działań zapoczątkowanych w 2000 r., kiedy to szkoły specjalne otrzymały pierwsze podręczniki wg nowych programów - wydano 20 tytułów dla szkoły podstawowej i gimnazjum na łączną kwotę 3730 tys. zł.    Ministerstwo Edukacji Narodowej w finansowaniu nakładów podręczników do kształcenia specjalnego wydanych w 2000 r. i planowanych do wydania w 2001 r. uwzględniło dane statystyczne liczby uczniów z różnego rodzaju niepełnosprawności realizujących obowiązek szkolny lub obowiązek nauki i zaplanowało nakłady na co najmniej 2 lata. Jednak analiza zamówień nadesłanych przez szkoły i potwierdzonych przez kuratoria (delegatury) wykazała szereg nieprawidłowości w dystrybucji tych podręczników, na które zwróciliśmy uwagę w piśmie do kuratorów oświaty, m.in.:    1. Nie przestrzegano podstawowej zasady, kluczowej dla systemu dystrybucji, że zamówienia powinny obejmować maksymalnie roczne zapotrzebowanie. Efektem jest stan, w którym w części szkół, a zatem i w obszarze działania kuratoriów, zgromadzono zapasy podręczników przy braku możliwości realizacji pozostałych zamówień, które napłynęły w późniejszym terminie.    2. Szkoły określonego typu o odpowiednim etapie kształcenia zamawiały podręczniki dla innego typu szkoły i etapu kształcenia (szkoły zawodowe - dla gimnazjum, podstawowe - dla gimnazjum itp.).    3. Zamówienia składały placówki nieuprawnione do nieodpłatnego otrzymywania podręczników (np. schroniska dla nieletnich, zakłady poprawcze, pogotowia opiekuńcze, poradnie psychologiczno-pedagogiczne, stowarzyszenia, biblioteki) oraz osoby fizyczne.    4. Szkoły składały kilkakrotnie zamówienia na te same tytuły w odmiennej konfiguracji, w krótkich odstępach czasu.    5. Ustanawiano pośredników w dystrybucji, podczas gdy system opiera się na bezpośrednim dostarczaniu podręczników do uprawnionych szkół (np. Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli zamawiał podręczniki z deklaracją ich dalszej dystrybucji do szkół).    Zwróciliśmy się z prośbą do kuratorów o spowodowanie wyeliminowania powyższych nieprawidłowości. Formuła ˝potwierdzenie kuratorium˝ oznacza potwierdzenie maksymalnie rocznego zapotrzebowania na dany podręcznik. Zamawiane podręczniki powinny być odpowiednie dla typu szkoły i etapu kształcenia. Uprawnienie do nieodpłatnego otrzymywania podręczników mają tylko te szkoły, których uczniami są dzieci i młodzież posiadające orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, wydane przez zespół orzekający działający w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej lub innej publicznej poradni specjalistycznej. Potwierdzenie kuratorium powinno mieć formę pieczęci kuratorium oraz czytelnego podpisu osoby akceptującej zamówienie z oznaczeniem daty.    Jednocześnie zobowiązaliśmy kuratorów do spowodowania przesunięć podręczników wydanych w roku 2000 do szkół sygnalizujących ich brak, a w przypadku stwierdzenia nadwyżek o poinformowanie o tym Ministerstwa Edukacji Narodowej w terminie do 30 września br.    Plan tego roku obejmuje 24 tytuły, w tym 16 przeznaczonych dla gimnazjum. Ustalono kolejność wydań według potrzeb wynikających z konieczności realizacji założeń reformy systemu edukacji. I tak w pierwszej kolejności zostaną sfinansowane podręczniki i zeszyty ćwiczeń dla gimnazjum (odpowiednio 9 i 7 tytułów), a następnie podręczniki i zeszyty ćwiczeń dla szkoły podstawowej (odpowiednio 5 i 3 tytuły).    Problem tego roku ma aspekt wyłącznie finansowy i nie może być odczytywany jako bagatelizowanie samej sprawy. Znalazła się ona w katalogu zadań pilnych, na realizację których trwają starania o pozyskanie dodatkowych środków. W zależności od efektów tych starań umowa na wydanie i zakup podręczników obejmie jednorazowo wszystkie planowane tytuły, bądź też będą one zawierane sukcesywnie na poszczególne tytuły.    Dziękując za zainteresowanie tak ważnym problemem wyrażam przekonanie, że możliwości finansowe resortu pozwolą na szczególne uwzględnienie w realizacji planu wydawniczego podręczników dla uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Wojciech Książek    Warszawa, dnia 31 lipca 2001 r.